İstanbul Vakfı, 'Üniversiteli Genç Kadınların Sesinden İstanbul' başlıklı bir araştırma yaptı. Araştırmanın bulguları, İstanbul Planlama Ajansı'nda (İPA) düzenlenen bir toplantıda kamuoyuyla paylaşıldı.
Araştırmaya katılanların yüzde 70'i gece kentte rahat hareket edemediğini belirtti. Katılımcıların yaklaşık yarısı ise kamusal alanlarda kendini özgür hissetmediğini söyledi. Katılımcıların önemli bir bölümü nereye gideceğine göre kıyafetini seçtiğini ve gece dışarı çıkarken ek önlemler aldığını ifade etti.
Araştırmaya katılan üniversiteli genç kadınların gece kentte rahat hareket edemediğini belirtenlerin oranı.
Toplantıda, İstanbul'da üniversite eğitimine başlayan genç kadınların barınma, eğitim, kente uyum ve sosyal destek ihtiyaçlarını karşılamayı hedefleyen 'İstanbul'da Yanındayız' destek modeli tanıtıldı. Modelin, barınmadan kitap desteğine kadar çeşitli alanlarda en az 5 bin genç kadın öğrenciye ulaşması hedefleniyor.
Daha erişilebilir, daha adil ve daha kapsayıcı bir İstanbul istiyoruz.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Genel Sekreter Yardımcısı Yiğit Oğuz Duman, 2019'dan bu yana İBB'de kadın çalışan oranının yüzde 12'den yüzde 24'e çıktığını, kadın yönetici oranının ise yüzde 10'dan yüzde 30'a yükseldiğini kaydetti.
Araştırmanın bulguları, İstanbul Vakfı Sosyal Etki ve Kapsayıcılık Danışmanı Doç. Dr. Ece Öztan tarafından sunuldu. Öztan, 2022'den bu yana Türkiye'de üniversite öğrencileri arasında kadınların oranının erkekleri geçtiğini, 25-34 yaş grubunda ise kadın üniversite mezunlarının oranının 2008'den bu yana dört kattan fazla arttığını belirtti.
Araştırmanın örneklemi, İBB yurtlarında kalan ve/veya 'Büyüt Hayallerini' bursiyeri olan ya da olmuş genç kadınlar ile onların üniversite çağındaki sosyal çevrelerinden oluştu. Saha araştırması 417 genç kadınla gerçekleştirildi. Katılımcıların yüzde 44'ü İBB yurtlarında, yüzde 26'sı KYK yurtlarında kalıyor, yüzde 14'ü ailesiyle yaşıyor.
Katılımcıların yüzde 60'ı mezun olduktan sonra İstanbul'da yaşamaya devam etmek istediğini, yüzde 36'sı İstanbul'da iş bulabileceğine inandığını söyledi. Büyük çoğunluk, kira hariç aylık 20 bin TL ve altı bir bütçeyle geçindiğini belirtti. Katılımcıların yaklaşık yarısı, son altı ayda İBB ve İstanbul Vakfı etkinlikleri hariç kendi imkânlarıyla hiçbir kültür-sanat etkinliğine katılamadığını ifade etti.
Öztan'a göre İstanbul'daki öğrenci sayısı artıyor ancak barınma kapasitesi yetersiz. KYK'nın kadın öğrencilerin barınma ihtiyacını karşılama oranı yüzde 19 ile 23 arasında kalıyor. Özel yurt fiyatlarının 2025-2026 arasında yüzde 53 artması bekleniyor; kamu ve özel yurtlar arasındaki fark yüzde 13 ila 32 arasında değişiyor. Öztan, İstanbul'da ortalama yaşam maliyetinin 50-60 bin TL bandında olduğunu söyledi.
Araştırmada kentteki kadınların yüzde 72'sinin üniversiteye ulaşmak için iki araç değiştirdiği belirtildi. Katılımcıların yüzde 80'i genç kadınların siyasi süreçlerde sesinin duyulmadığını düşünüyor; yüzde 70'i siyasi ve toplumsal konularda kendini özgürce ifade edemediğini söylüyor. Yerel yönetim kararlarının hayatlarını etkilediğini belirtenlerin oranı yüzde 74; sesini en çok sosyal medya üzerinden duyurduğunu söyleyenlerin oranı yüzde 63. Katılımcıların yalnızca yüzde 5,8'i yerel yönetimle doğrudan iletişim kanallarını kullanıyor. Her iki katılımcıdan biri güvenlik, geçim ve aidiyet eksikliği sorunlarını aynı anda yaşıyor.