Atmosfer tahmin modelleri, Türkiye'nin önemli bir bölümünde sıcaklıkların Ağustos ayının ilk günlerinde mevsim normallerinin üzerine çıkabileceğini gösteriyor. Sıcak hava dalgasının Türkiye'nin doğusunda Arap Yarımadası'ndan, batısında ise Afrika'dan geleceği öngörülüyor.
En sıcak günleri ifade etmek için kullanılan 'eyyam-ı bahur' teriminin bazı takvimlere göre 31 Temmuz-7 Ağustos veya 1-8 Ağustos tarihleri arasında değiştiği belirtiliyor. İstanbul Teknik Üniversitesi Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Toros, eyyam-ı bahur ifadesinin belirli tarihleri olan resmi bir meteorolojik olay olarak kabul edilmemesi gerektiğini ifade etti.
Bölgesel sıcaklık tahminleri
Güneydoğu Anadolu'da temel risk faktörünün yüksek hava sıcaklıkları olacağı belirtiliyor. Bu bölgede sıcaklıkların eyyam-ı bahur döneminde 40 derecenin üzerine çıkması beklenirken, S2'nin aktardığı bilgilere göre Diyarbakır'da 3-4 Ağustos tarihlerinde sıcaklığın 42 derece olması öngörülüyor.
İstanbul gibi Marmara kıyı bölgelerinde ise yüksek nem nedeniyle hissedilen sıcaklığın daha fazla artacağı ifade ediliyor. Prof. Dr. Hüseyin Toros, İstanbul'da sıcaklığın 3 Ağustos Pazartesi günü 30, 4 Ağustos Salı günü ise 32 derece olacağını öngördü.
Türkiye'nin 1970-1980 dönemi ile 2014-2025 dönemi arasındaki ortalama sıcaklık artışı
Türkiye'de uzun vadeli ısınma trendi
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün 249 istasyondan alınan verilerine göre, Türkiye'nin ortalama sıcaklığı 1970-1980 döneminde 12.7 derece iken, 2014-2025 döneminde 14.4 dereceye yükseldi. Türkiye'deki kayıtlara göre en sıcak yıl ortalama 15.3 derece ile 2024, en soğuk yıl ise 11.4 derece ile 1992 oldu.
Prof. Dr. Hüseyin Toros, tek bir sıcak dönemden doğrudan iklim değişikliği kanıtı çıkarılamayacağını ancak uzun vadeli gözlemlerin Türkiye'de belirgin bir ısınma eğilimi gösterdiğini belirtti. Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün 2025 iklim değerlendirmesi de Türkiye'nin sıcaklık artışları ve ekstrem hava olayları konusunda artan risklerle karşı karşıya olduğunu ortaya koydu.
Sağlık uyarıları ve şehir etkisi
Beton ve asfalt gibi yüzeylerin gündüz ısıyı depolayıp gece atmosfere geri vermesiyle şehir merkezlerinin kırsal alanlardan daha sıcak olması durumu 'kentsel ısı adası' etkisi olarak tanımlanıyor.
Sıcak hava dönemlerinde yaşlılar, çocuklar, yalnız yaşayan bireyler ve kronik hastalığı olanlar daha yüksek risk altında bulunuyor. Kardiyovasküler, solunum ve metabolizma hastalıklarına sahip kişilerin daha dikkatli olması gerektiği belirtiliyor.
Prof. Dr. Hüseyin Toros, yeterli miktarda su tüketilmesi, açık renkli ve nefes alabilen giysilerin tercih edilmesi ile fiziksel aktivitelerin sabah erken veya akşam saatlerine kaydırılması önerdi.
